Project bezoek en huis bezoek

Maandag morgen. Ik word voor het eerst wakker met tintelende vingers. Hmm, hoort ook bij de hoogte en toont zuurstoftekort aan. Ik heb dan ook constant het gevoel dat ik 20% zuurstof te kort kom. Ik krijg van Yorka, een voormalig sponsorkind die dokter is en met ons meereist, en ons met veel toewijding en liefde verzorgd, een ibuprofen. Ik neem em braaf in.
Voor het eerst wil ik een telefoontje naar huis doen (ik had al wel gemaild) en de receptioniste is zo vriendelijk om de connectie te maken met Nederland. Leuk om die lieve stemmetjes even te horen, en Micha´s geruststellende stem dat alles goed gaat, ook met slapen. Opgelucht en 12 euro lichter hang ik op ;-) Daar moeten we vanwege de kosten maar geen dagelijkse gewoonte van maken ;-)

Na het ontbijt stappen we weer in de bus. Op naar project 181. Als we daar aankomen staat er al een hele rij kinderen gereed om ons te verwelkomen. Ook dit is een groot project (een van de grootste in Bolivia) met meer dan 400 kinderen. Het gebouw is ook groot, met verschillende lokalen waar de kinderen begeleiding krijgen, een grote eetzaal en boven een kerk´zaal´. En natuurlijk zijn er dan de baño´s... de wc´s... de kwaliteit daarvan is elke keer een verrassing en zeer uiteenlopend zeg maar ;-)
We gaan eerst naar boven naar de ´kerkzaal´. Daar worden we opnieuw met veel woorden hartelijk verwelkomd, en wordt er door verschillende medewerkers meer verteld over het project. In dit project is behalve het gewone kind sponsor programma, ook het moeder-en-baby programma, waarbij moeders eventueel al tijdens de zwangerschap, tot hun kind 3 jaar wordt begeleiding en praktische zorg krijgen.
Er komt een groep sponsorkinderen naar voren, gekleed in een blauwe tuniek over hun kleding, en die zingen een lied voor ons. De medewerkers zingen van de zijlijn mee, en moedigen met hun ogen en gebaren verschillende verlegen kinderen aan. Ze zijn zichtbaar trots op ´hun´ kinderen.
We krijgen coca thee aangeboden, maar ik bedank, ik vertrouw mijn maag niet genoeg, en ik ga even naar buiten om een luchtje te scheppen, dat helpt gelukkig.
Alle leden van de groep worden naar voren geroepen, en we zingen weer spaanse liederen voor iedereen. Daarna krijgen we een tas aangeboden, gemaakt van die mooie vrolijke Boliviaanse stof!
Dan is het tijd om het project rond te gaan kijken, we verdelen ons in de voor ons al bekende groepjes, en ik ga mee naar de baby-ruimte, waar Yolanda, de directeur van het project, een opgewekte, gedreven vrouw, ons een zelfgemaakte appeltaartje aanbiedt en ons daarna alles verteld en laat zien waar deze kamer voor dient. Voor het eerst zie ik hier in Bolivia allemaal (voor mij bekend) speelgoed staan, blokken, poppen, een serviesje, autootjes, allemaal in vrolijke kleuren. Wat heerlijk en stimulerend zal dat zijn voor de kleintjes die hier komen om te spelen. Er komt een klein jongetje binnen en hij begint meteen lief te spelen. Er staan kinderbijbels in de kast, en aan de andere kant van de kamer is een meet- en weeggedeelte om de lichamelijke ontwikkeling van de kinderen te checken.
Daarna gaan we naar boven, waar we in verschillende ruimtes mogen kijken waar de sponsorkinderen zijn. De meesten zijn huiswerk aan het maken, en worden daar indien nodig bij geholpen. Ook hier zien we, net zoals in de vorige projecten, overal de 4 speerpunten waar mee gewerkt wordt terugkomen: fysiek, sociaal, spiritueel en cognitief. Aan al deze punten wordt systematisch aandacht besteed. Een medewerker verteld dat ze elke week met een van deze thema's werken, en dus komen in een maand alle thema's een keer aan de orde. Aan de kinderen vragen we via de tolk welk thema ze het leukst vinden om mee te werken, en we krijgen verschillende antwoorden.
Dan worden we naar beneden geroepen om plaats te nemen in de eetzaal, waar de koks van het project een lunch hebben klaargemaakt voor iedereen; rijst met groente en een stuk kip.
Er zijn veel moeders met hun baby's gekomen, en het is leuk om hen te zien. Ook is het indrukwekkend, om hun vaak schrijnende verhaal te horen. Mannen die hun vrouwen verlaten komt hier veelvuldig voor, en veel vrouwen staan er dan ook alleen voor. Gelukkig zijn er ook uitzonderingen.
Na het eten halen verschillende vrouwen hun baby van hun rug, en mogen we de baby ook even op ons rug dragen. Dat was een van m'n grootste wensen als ik hier in Bolivia zou zijn. Ik heb goed toegekeken hoe ze de baby in de aguayo (zo noemen ze die doek) doen. Ze leggen eerst de aguayo op de grond, en daar boven op liggen vaak 2 dekentjes. Ze wikkelen de baby eerst in de 2 dekentjes (ongeveer zoals wij een baby inbakeren, maar dan niet zo strak) en dan de aguayo erover heen, en dan pakken ze de 2 punten, leggen de baby op hun rug en binden de punten in een knoop. Al met al was het een heel pakketje, en ik vond het best zwaar, maar dat komt natuurlijk ook omdat je het niet (meer) gewend bent.

Toen was het tijd voor een huisbezoek, en ik liep samen met mijn groepje, 2 projectmedewerkers en een vertaler door de straatjes naar een gezin. De moeder, een wat verlegen vrouwtje van in de 20 jaar schat ik, was thuis, met haar 3 kinderen. De moeder maakte deel uit van het moeder-baby project, ze ging daar heen met haar dochtertje van 2 jaar. Ze had ook nog een dochter van 8 en een zoontje van 6. We waren welkom in haar huisje. We kwamen in een kamer waar 3 tweepersoonsbedden stonden, haar schoonmoeder (van wie het huis eigenlijk is) woonde ook bij hen. Verder stond er nog een kapstok, een tafel met stoelen en een kast. Er hingen posters aan de geverfde muren, en tekeningen van de kinderen. De keuken was in een ander vertrek. De moeder vertelde wat het voor haar betekende om in het project opgenomen te zijn. Een paar jaar geleden hadden ze het financieel heel moeilijk, en konden nauwelijks rondkomen, en daardoor voelde de toekomst zo uitzichtloos vertelde ze. Ze had nu op het project geleerd om vanalles te bakken, wat ze dan kan verkopen, en ook had ze geleerd om te haken. Ze haakte roosjes, die ze dan verkocht. Ze liep weg, en kwam even later terug met een gehaakt roosje voor ons allemaal. Zo lief! Toen we vroegen om iets te noemen wat ze geleerd had op het project en wat een verandering was geweest, vertelde ze, na even nadenken, dat ze geleerd had dat mannen en vrouwen gelijk van waarde zijn, en dat haar dat had bemoedigd, en een omkeer in haar denken had gegeven. Ze sprak ook, met een glans in haar ogen, over haar geloof, haar Bijbel en bidden.
Haar man kwam thuis van het werk (zijn werk is goederen boven op een trein tillen) en kwam erbij zitten. Regelmatig organiseren ze op het project ook activeiten voor de ouders, bijv. een praktische Bijbelstudie of een soort spel. Zo hadden we op het project ook foto´s gezien van vrouwen die spelletjes deden samen, een een andere activiteit waarbij mannen werd gestimuleerd om hun liefde en waardering voor hun vrouwen te uitten, dat is in deze cultuur niet zo gewoon.
De ouders gaven aan dat ze deze activiteiten fijn vonden. Naast de controles van haar 2 jaar oude dochter, de activiteiten en begeleiding, krijgen ze ook regelmatig een voedselpakket van het project.
We gaven ook nog een dunschiller, en die moest even geprobeerd worden. Ze haalde een aardappel, en een van de deelnemers deed voor hoe ze de dunschiller moest gebruiken. Ze probeerde het ook, lachend omdat het niet meteen lukte, maar na nog een keer proberen, viel het eerste schilletje op de grond.
We baden nog samen voor hen, en de kinderen zongen nog een liedje. Wij zongen nog het liedje 'Diep diep diep als de zee, hoog hoog hoog als de lucht, wijd wijd wijd als het water blauw, is Jezus liefde voor jou!' voor hen, en nadat de tolk vertaald had waar het over ging, wilden ze het nog een keer zingen, en deden ze de gebaren allemaal lachend mee.
Daarna liepen we terug naar de bus, en reden we terug naar het hotel.

Diep onder de indruk van wat we gezien en gehoord hadden vandaag; de verdrietige verhalen en gezichten, het delen van de vreugde met de kinderen, gezinnen en medewerkers, en van de grote reikwijdte van het werk van Compassion in de levens van kinderen en gezinnen.